-
فیلم دره اکو (Echo Valley)، ساخته سال ۲۰۲۵ به کارگردانی مایکل پیرس و قلم برد اینگلسبی، نویسنده تحسینشده سریال "میر اهل ایستتاون"، یک تریلر روستایی روانشناختی بهحساب میآید که به بررسی عمیق عشق بیقید و شرط مادری در مواجهه با بحران اعتیاد و جنایت میپردازد. این اثر با بازیهای قدرتمند جولیان مور در نقش کیت گرتسون و سیدنی سوئینی در نقش دخترش کلیر، داستان غمانگیز و پرتنشی را روایت میکند.
فیلم به سرعت وارد قلمرو تریلر میشود؛ جایی که کیتِ ماتمزده، صاحب مزرعه اسبسواری، با بازگشت دختر معتادش، کلیر که وحشتزده، لرزان و آغشته به خون شخص دیگری است، روبرو خواهد شد. این مواجهه، آغازگر یک سری وقایع هولناک است که مرزهای فداکاری مادرانه را به چالش میکشد و دیدگاه اولیه فیلم را که "عشق بیقید و شرط والدین فرزندانشان را از هر مخمصهای نجات خواهد داد"، به شیوهای ناامیدکننده و گاه مضحک پیش میبرد؛ من در نقد فیلم دره اکو Echo Valley به بررسی ابعاد مختلف این اثر، از نقاط قوت بازیگری تا ضعفهای روایی، خواهم پرداخت.
داستان فیلم "دره اکو" بر محور کیت گرتسون، زنی که با از دست دادن همسرش دست و پنجه نرم میکند، متمرکز است. این غم و اندوه، باعث میشود تا او آموزش اسبسواری در مزرعهاش را متوقف کند، وضعیتی که به مشکلات مالی و انباشت صورتحسابها منجر شده است. همسر سابق کیت، ریچارد (با بازی کایل مکلاکلان)، اگرچه با بیمیلی، اما چکهایی را برای کمک به او میدهد و در عین حال، نارضایتی خود را از اینکه کیت چقدر به دخترشان، کلیر، پول میدهد و اجازه میدهد او به خواستههایش برسد، ابراز میکند.
دلیل اصلی نارضایتی او این است که کلیر یک معتاد به مواد مخدر بهنظر میرسد و با پسری به نام رایان (با بازی ادموند داناوان) رابطه دارد که تأثیر بسیار بدی بر او گذاشته است؛ کلیر همچنین برای یک شخص "روانی" به نام جکی (با بازی دومنل گلیسون) که فروشنده مواد مخدر است، کار میکند. درگیریها بین کلیر و رایان زیاد است؛ در یکی از این درگیریها، کلیر وسایل شخصی رایان، از جمله مواد مخدری که او برای جکی میفروخت را به داخل رودخانه میاندازد؛ این اقدام، هر دو آنها را در معرض خشم جکی قرار میدهد. در اوج ناامیدی و نیاز به مواد مخدر، کلیر به یک "هیولای تمامعیار" تبدیل میشود و نقشهای بداهه میکشد تا سگ مادرش را بدزدد و در طبیعت رها کند (با علم به اینکه سگ نمیتواند راه خانه را پیدا کند)، اگر کیت پول مورد نیازش را ندهد.
این اتفاقات نشان میدهد که کلیر از یک دختر شیرین و کمکحال مزرعهدار و نویسنده آیندهدار به چه موجودی تبدیل شده است؛ با این حال، فیلم توجه کمی به عمق این تغییر و چگونگی آن دارد و از بیننده میخواهد که آن را صرفاً بپذیرد تا درک کند؛ در نهایت، کلیر با لباسی خونین که متعلق به خودش نیست، به خانه بازمیگردد و کیت باید تصمیم بگیرد چگونه به دخترش کمک کند تا از شر جسدی که در صندلی عقب ماشینش بیحرکت افتاده خلاص شود. این نقطه، آغاز سفر کیت به قلمرویی تاریک است؛ جایی که او حتی مجبور میشود جسد را با بلوکهای سیمانی به یک دریاچه کمعمق ببرد و دفن کند.
یکی از بزرگترین نقاط قوت فیلم "دره اکو" که بسیاری از منتقدان بر آن تأکید کردهاند، بازیهای درخشان بازیگران اصلی است. این بازیها تا حدی هستند که فیلم را از سقوط به ورطه یک اثر معمولی نجات میدهند.
مور با عملکردی فوقالعاده و درخشان، نقش کیت را بازی میکند و به یک اندازه تجسم غم و قدرت اوست. او از همان لحظات ابتدایی فیلم، با شانههایی افتاده، نگاههای به پایین دوخته و حالتی مصمم، دنیای کیت و پسزمینهاش را لایه به لایه از تراژدی آشکار میکند. مور به زیبایی نقش مادری را ایفا خواهد کرد که بینهایت عاشق است و به راحتی مورد سوءاستفاده قرار میگیرد. این نقشآفرینی یادآور دوران اولیه درخشش مور در فیلمهایی مانند "دستی که گهواره را تکان میدهد" است.
سوئینی یکی از "پرنوسانترین" و "وحشیترین" بازیهای خود را در "دره اکو" ارائه میدهد. او به شکلی باورپذیر و شکنجهگر، بین یک دختر مطیع و خوب که به دنبال برقراری ارتباط مجدد با مادرش است (برای پول) و یک خشم تقریباً حیوانی در برابر کیت، در نوسان است. این تغییرات شدید هم مخاطب و هم کیت را غافلگیر میکنند. سوئینی برای این نقش، از نظر ظاهری نیز تحول چشمگیری داشته است؛ موهای صورتی رنگ و آرایش برجسته جوشهای صورت و بدنش، تضاد شدیدی با ظاهر همیشگی و درخشان او ایجاد کردهاند.
گلیسون حضوری "نامتعادل" و و "مهیب" در نقش جکی دارد. او این نقش "بیرحمانه" را با لذت ایفا و حضورش مانند سوختی برای موتور دراماتیک فیلم عمل میکند. جکی شخصیتی "کثیف"، "مغرور" و "قدرتطلب" است که تقریباً بر هر کسی که در مسیرش قرار میگیرد، مسلط میشود.
شاو نیز با اجرایی "قدرتمند" و "دلنشین" در نقش دوست صمیمی کیت، لزلی، لحظات نادری از شوخطبعی و تسکین را فراهم میکند. او حمایت عاطفی مهمی برای کیت فراهم میآورد و صحنه رقص مستی و شادمانه او با کیت، یکی از به یاد ماندنیترین لحظات فیلم است.
مکلاکلان تنها در یک صحنه کوتاه ظاهر میشود، اما همین حضور نیز کافی است تا تنش و اطلاعات شخصیتی ارزشمندی را به مخاطب منتقل کند؛ حتی همسر جدید و بسیار جوانتر او، آدری (با بازی کاتیا کمپبل)، در همین صحنه کوتاه، با دیالوگهای معدودش، اطلاعات زیادی درباره شخصیتها و وضعیت روابطشان ارائه میدهد.
فیلم "دره اکو" تمهای عمیق و پیچیدهای را بررسی میکند که آن را از یک تریلر صرف متمایز میسازد.
هسته اصلی داستان، عشق و فداکاری یک مادر است که جهت حفظ تنها فرزندش حاضر است از هر حدی عبور کند. کیت بارها و بارها خود را برای نجات کلیر از دردسر، چه با جکی و چه با مسائل قانونی دیگر، به خطر میاندازد.
کیت نه تنها با مسائل دخترش، بلکه با سوگ ناشی از مرگ ناگهانی همسرش نیز دست و پنجه نرم میکند. این غم بر زندگی روزمره او، از جمله تواناییاش برای تدریس اسبسواری و وضعیت مالیاش، تأثیر گذاشته است.
فیلم به طور صریح به اعتیاد کلیر به مواد مخدر (هرچند نوع آن مشخص نیست، اما هروئین تلویحاً اشاره میشود) میپردازد. این اعتیاد نه تنها کلیر را به یک "هیولای تمامعیار" تبدیل کرده، بلکه زندگی تمام اطرافیانش را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
فیلم پرسشهای اخلاقی مهمی را مطرح میکند؛ وقتی دختر بالغ شما در مسیر خودتخریبی گیر کرده است، چه کاری از دستتان برمیآید؟ آیا فداکاری بیحد و حصر یک مادر، راه درستی برای مواجهه با چنین وضعیتی است؟
داستان شامل قتل اتفاقی، لاپوشانی و حتی یک کلاهبرداری احتمالی بیمه است که به آن حال و هوای یک فیلم نوآر مدرن را میبخشد. برخی منتقدان حتی آن را با فیلمهای نوآر مانند "The Last Seduction" مقایسه کردهاند؛ هرچند که اذعان دارند "دره اکو" به آن ارتفاعات نمیرسد.
مایکل پیرس، کارگردان بریتانیایی، پیش از این با ساخت تریلرهای هوشمندانه و تواناییاش در استخراج بازیهای عالی از بازیگران در آثاری چون "بیست" (Beast) و "انکانتر" (Encounter) خود را ثابت کرده بود. در "دره اکو" نیز او بار دیگر توانایی خود را در این زمینه نشان میدهد. پیرس به خوبی تنش را در فیلم حفظ میکند و به خلق موقعیتهایی علاقه دارد که شخصیتهای عادی را به اوج فشار میرساند.
سبک بصری فیلم نیز تاریک و شوم است؛ با پالت رنگی متناسب که به لحن دلگیر داستان کمک میکند. با این حال، فیلمنامه برد اینگلسبی، علیرغم نقاط قوتش، با مشکلاتی مواجه است. بهنظر من، داستان در نیمه اول خود "غم و اندوه زیادی را به تصویر میکشد و تا آنجا "به شکل تنبیهآمیزی غمانگیز" است که تغییر لحن به تریلر، یک "تغییر بسیار خوشایند" محسوب میشود.
پیچشهای داستانی، به ویژه پیچش نهایی، برای من "بحثبرانگیز" بهنظر آمد و "کمی غیرمنطقی" بود. عدم توجیه منطقی برای تغییرات شدید شخصیت کلیر و اینکه فیلم "اهمیت کمی برای این شخصیتها قائل است"، از دیگر نقاط ضعف مهم محسوب میشود.
همچنین، "عشق بیقید و شرط والدین" که فیلم بر آن بنا شده، "به طولانیترین و احمقانهترین حد ممکن میرسد" و فیلم "به جای شخصیتپردازی واقعی، به سمت شوکزدگی گرایش پیدا میکند".
علیرغم ضعفهای روایی و برخی انتخابهای داستانی بحثبرانگیز، "دره اکو" به دلایل متعددی همچنان فیلمی "قابل تماشا" و "سرگرمکننده" است.
بازیهای استثنایی: مهمترین نقطه قوت فیلم، بدون شک بازیهای قانعکننده و درخشان جولیان مور، سیدنی سوئینی، دومنل گلیسون و فیونا شاو است.
فضای نوآر و بزرگسالانه: فیلم به عنوان یک "تریلر بزرگسالانه" و "نوآر مدرن" ستایش شده است. منتقدان آن را نمونهای از "سینمای آمریکایی برای بزرگسالان" دانستهاند که با "دیالوگهای دقیق و طرح داستانی مهندسیشده" همراه است.
جزئیات زیرپوستی: فیلم با جزئیات به ظاهر بیاهمیت، اما مهم، عمق بیشتری پیدا میکند؛ بهعنوان مثال، صحنه کوتاه ملاقات کیت با همسر سابقش و همسر جوانتر جدیدش، اطلاعات زیادی درباره شخصیتها و روابطشان ارائه میدهد.
حفظ تنش: پیرس با مهارت توانسته است، تنش را در سراسر فیلم حفظ کند؛ به ویژه در لحظاتی که شخصیتها تحت فشار شدید قرار میگیرند.
هوشمندی و پیچیدگی روانشناختی: فیلم را میتوان "هوشمند" و دارای "بافت سِفیک" توصیف کرد؛ همچنین به بازیگران خود این فرصت را میدهد که "پیچیدگیهای روانشناختی را که برای محافظت از یکدیگر باید در نظر بگیریم، به تصویر بکشند".
غیرقابل باور بودن طرح داستان: پلات اصلی فیلم، به خصوص پیچشهای داستانی، "غیرمنطقی" و "غیرقابل باور" است.
عدم شخصیتپردازی کافی: تغییرات شدید شخصیت کلیر به اندازه کافی توضیح داده نمیشوند و فیلم به نظر میرسد که به این شخصیتها "اهمیت کمی" میدهد.
رنج بیش از حد: بهنظر، رنج کیت بیش از حد به تصویر کشیده شده است و "پاداش دراماتیک کمی" به همراه دارد که این امر در طول دو ساعت فیلم احساس "اضافی" بودن میکند.
تبلیغات محصول: استفاده مکرر و آشکار از محصولات یک شرکت خاص (اپل) به عنوان تبلیغ، عجیب است.
فیلم "دره اکو" به کارگردانی مایکل پیرس، علیرغم پتانسیل بالای خود برای تبدیل شدن به یک درام روانشناختی عمیق درباره اعتیاد و سوگ، در نهایت به یک "آشفتگی ملودراماتیک" تبدیل میشود که هرچند توسط بازیهای استثنایی نجات پیدا میکند.
این فیلم به عنوان یک "آزمون استقامت طاقتفرسا" برای تماشاگر، به نمایش میگذارد که یک مادر تا چه اندازه میتواند برای محافظت از فرزند خود پیش برود؛ اگرچه پایان این اثر سینمایی چندان چنگی به دل نمیزند، اما با بررسی فیلم دره اکو خواهیم فهمید که جذابیت و قابلیت تماشای آن، به لطف حضور بازیگران برجسته و ارتباط میان آنها، حفظ میشود.
"دره اکو" فیلمی است که برای کسانی که به دنبال یک تریلر بزرگسالانه با چاشنی نوآر و بازیهای قدرتمند هستند، میتواند سرگرمکننده باشد؛ اما باید انتظار برخی کاستیهای روایی و نادیدهگرفتن منطق در برخی نقاط را داشت.
اگر به داستانهای پرتنشی علاقهمندید که بر محور فداکاری مادرانه و پیچیدگیهای اعتیاد میچرخند و از دیدن بازیهای برجسته لذت میبرید، این فیلم میتواند انتخابی مناسب باشد؛ تجربه تماشای این فیلم میتواند متفاوت بهنظر برسد و واکنشهای گوناگونی را برانگیزد؛ اگر شما نیز "دره اکو" را تماشا کردهاید یا نظری درباره آن دارید، خوشحال میشویم دیدگاههای خود را در بخش نظرات زیر با دیگر علاقهمندان این فیلم به اشتراک بگذارید.
سیدنی سوئینی
جولیان مور
دره اکو