-
اکران فیلم جدید ساشا بارون کوهن با عنوان Ali G: Who Iz I در بریتانیا با چالش جدی مواجه شد. در پی کارزار گسترده سازمان نظارتی NewsCord، سینماهای زنجیرهای Picturehouse اعلام کردند که این فیلم را در ماه اکتبر نمایش نخواهند داد. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شد که بیش از ۲۷ هزار ایمیل اعتراضی به سینماهای بزرگ بریتانیا نظیر Odeon، Cineworld، Vue، Everyman و Showcase ارسال شده بود؛ معترضان بر این باورند که این شخصیت، کلیشههای نژادپرستانه را بازتولید میکند و بازگشت او در قالب یک اثر سینمایی، توهینآمیز است.
سازمان NewsCord معتقد است که ساشا بارون کوهن از طنز بهعنوان پوششی برای تثبیت کلیشههای نژادی استفاده میکند. شخصیت «علی جی»، مردی سفیدپوست از منطقه استینز است که با تقلید کورکورانه از فرهنگ سیاهپوستان بریتانیا، رفتارهای مضحکی از خود بروز میدهد. منتقدان معتقدند محوریت طنز این شخصیت برپایه ناآگاهی طراحی شده و عامدانه جنجالبرانگیز است؛ رویکردی که اگرچه بخش اصلی سبک هنری ساشا بارون کوهن را تشکیل میدهد، اما اکنون در کانون اعتراضات قرار گرفته است.
این اتفاق بار دیگر بحثهای داغی را پیرامون مرزهای سانسور در آثار کمدی ایجاد کرده است. بسیاری از منتقدان این کارزار، اقدامات NewsCord را نه یک حرکت فرهنگی، بلکه تلاشی برای محدودسازی آزادی هنری میدانند. این بحث مطرح شده که آیا توهینآمیز بودن یک شخصیت برای گروهی خاص، دلیل موجهی برای جلوگیری از اکران یک اثر است یا خیر. برخی کارشناسان معتقدند جامعه سینمایی در حال بازگشت به فضای پرحاشیه سال ۲۰۲۰ است که در آن فشارهای اجتماعی بر آثار هنری به اوج خود رسیده بود.
ساشا بارون کوهن از اوایل دهه ۲۰۰۰ با برنامه Da Ali G Show و خلق شخصیتهایی نظیر Borat و Bruno، مرزهای میان واقعیت و نمایش را در هم شکست. او همواره از برخورد فرهنگها برای نقد اجتماعی استفاده کرده است. با وجود تغییرات گسترده در معادلات سیاسی و اجتماعی دو دهه اخیر، بازگشت «علی جی» ثابت میکند که سبک هنری خاص او همچنان میتواند حساسیتهای عمومی را برانگیزد و پرسشهای بنیادینی درباره کلیشههای فرهنگی و قدرت رسانه مطرح کند.
ساشا بارون کوهن