اکران و نقد «ناخدا خورشید» و «روز واقعه» در فصل جدید «نقد و تماشا»

رویداد سینمایی «نقد و تماشا» از ۱۳ خرداد با یک محور جذاب و تخصصی به پردیس سینمایی باغ کتاب تهران برمی‌گردد؛ دور تازه‌ای که این بار تمرکز خود را بر فیلم‌های اقتباسی سینمای ایران و جهان گذاشته و قرار است به‌صورت هفتگی، هر چهارشنبه برگزار شود. این انتخاب، برای مخاطبانی که تماشای فیلم را فراتر از سرگرمی می‌بینند و به نسبت میان ادبیات، نمایشنامه، تاریخ و سینما علاقه‌مندند، می‌تواند یکی از برنامه‌های قابل‌توجه خردادماه باشد.

این دوره از رویداد به همت مجله میدان آزادی برگزار می‌شود و ساختارش مثل دوره‌های گذشته، فقط به نمایش فیلم محدود نیست. در هر جلسه، یک فیلم اقتباسی روی پرده می‌رود و سپس با حضور منتقد، درباره کیفیت اقتباس، شیوه روایت، ارزش سینمایی اثر و نسبت آن با متن یا منبع اولیه گفت‌وگو می‌شود. همین ویژگی، «نقد و تماشا» را از یک اکران معمولی جدا می‌کند و آن را به فضایی برای دیدن، شنیدن و مشارکت در بحث سینمایی تبدیل می‌کند.

برنامه خرداد این رویداد با دو فیلم مهم از سینمای ایران آغاز می‌شود؛ آثاری که هر دو در بحث اقتباس، جایگاه جدی و قابل دفاعی در تاریخ سینمای ایران دارند. در نخستین جلسه که چهارشنبه ۱۳ خرداد برگزار می‌شود، فیلم «ناخدا خورشید» ساخته ناصر تقوایی اکران خواهد شد؛ فیلمی که سال‌هاست به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نمونه‌های اقتباس خلاقانه در سینمای ایران شناخته می‌شود. پس از آن، در ۲۰ خرداد نوبت به «روز واقعه» ساخته شهرام اسدی می‌رسد؛ اثری که در حافظه سینمایی مخاطبان ایرانی، جایگاهی ویژه دارد و همچنان یکی از نمونه‌های شاخص پیوند ادبیات، تاریخ و درام در سینمای ایران محسوب می‌شود.

نقد و بررسی این دو فیلم را ایوب آقاخانی بر عهده دارد و اجرای برنامه نیز با مجید اسطیری خواهد بود. حضور یک منتقد ثابت و آشنا با ادبیات و درام، می‌تواند به این جلسات انسجام بیشتری بدهد؛ به‌ویژه در موضوعی مثل «سینمای اقتباسی» که صرفاً با پسند شخصی تماشاگر سنجیده نمی‌شود و نیاز به تحلیل دقیق‌تری از نسبت متن و تصویر دارد.

اهمیت انتخاب «سینمای اقتباسی» به‌عنوان محور این فصل، از آن جهت است که اقتباس در سینما همیشه یکی از جذاب‌ترین و در عین حال دشوارترین حوزه‌های فیلمسازی بوده است. اقتباس فقط انتقال یک داستان از کتاب یا نمایشنامه به پرده نیست؛ بلکه نوعی بازآفرینی است که در آن فیلمساز باید میان وفاداری به منبع و خلق زبان مستقل سینمایی تعادل برقرار کند. به همین دلیل، پرداختن به این موضوع در قالب یک رویداد منظم هفتگی، می‌تواند برای دانشجویان سینما، علاقه‌مندان ادبیات و تماشاگران جدی فیلم تجربه‌ای ارزشمند باشد.

برگزارکنندگان اعلام کرده‌اند که این فصل از «نقد و تماشا» به‌صورت ثابت و هفتگی ادامه خواهد داشت و در ادامه نیز آثار اقتباسی برجسته‌ای از سینمای ایران و جهان روی پرده خواهند رفت. با توجه به استقبال از فصل‌های قبلی که با نمایش و تحلیل فیلم‌ها و انیمیشن‌های شاخص همراه بود، به نظر می‌رسد این بار هم برنامه با مخاطبان خاص خود روبه‌رو شود؛ به‌خصوص حالا که موضوع آن، یکی از جدی‌ترین شاخه‌های تحلیل سینماست.

نکته مهم دیگر اینکه اکران‌های این فصل رایگان اعلام شده و علاقه‌مندان می‌توانند بدون پرداخت هزینه در جلسات شرکت کنند. فرایند ثبت‌نام نیز آغاز شده و مخاطبان برای رزرو صندلی و دریافت اطلاعات بیشتر باید به وب‌سایت رویدادهای مجله میدان آزادی به نشانی event.azadisq.com مراجعه کنند.

در شرایطی که بسیاری از برنامه‌های فرهنگی و سینمایی یا مقطعی برگزار می‌شوند یا کمتر مجال گفت‌وگوی واقعی با مخاطب را فراهم می‌کنند، تداوم رویدادی مانند «نقد و تماشا» می‌تواند برای فضای سینمایی تهران اتفاق مثبتی باشد؛ به‌خصوص وقتی با موضوعی مثل اقتباس آغاز می‌شود، موضوعی که هم برای دوستداران سینما جذاب است و هم برای کسانی که می‌خواهند فیلم را دقیق‌تر و عمیق‌تر ببینند.