-
نمایش «آرش» هنوز روی صحنه نرفته، اما پیشفروش بلیت آن از همین حالا به یکی از جنجالیترین اتفاقات تئاتر تبدیل شده است. این تئاتر-ارکسترال به کارگردانی علی سرابی و تهیهکنندگی علی محتشم، قرار است از هفته دوم شهریورماه در رویالهال اسپیناس پالاس تهران اجرا شود؛ نمایشی پرستاره با حضور نوید محمدزاده، علی شادمان، مهدی پاکدل، شیدا خلیق، آرش دادگر و طناز طباطبایی که قیمت بلیتهایش تا ۴ میلیون و ۹۸۰ هزار تومان میرسد.
به گزارش خبرگزاری ایرنا، پیشفروش بلیت «آرش» با قیمتهای شناور از ۹۹۰ هزار تومان آغاز شده، اما گرانترین بلیت این نمایش به رقم خیرهکننده ۴ میلیون و ۹۸۰ هزار تومان رسیده است. رقمی که برای بسیاری از علاقهمندان تئاتر، هزینه یک شب تفریح نیست؛ بلکه بخشی جدی از بودجه ماهانه خانواده محسوب میشود.
حضور بازیگران شناختهشدهای مانند نوید محمدزاده، علی شادمان، مهدی پاکدل، شیدا خلیق و طناز طباطبایی، یکی از عوامل اصلی جذاب دیگر این پروژه به شمار میرود. با این حال، همین ستارهمحوری بار دیگر این پرسش را مطرح کرده است که آیا تئاتر در حال تبدیل شدن به تجربهای اختصاصی برای مخاطبان متمول است؟
بحث درباره بلیتهای گران تئاتر از چند سال قبل جدیتر شد. اجرای «سیصد» با حضور چهرههایی مانند علی نصیریان، گوهر خیراندیش، بهرام رادان، نوید محمدزاده و بهرام افشاری، با بلیت ۸۹۰ هزار تومانی، موج نخست این انتقادها را به راه انداخت.
پس از آن، نمایش «الیور توئیست» به کارگردانی حسین پارسایی با بلیتهایی از ۳۹۰ هزار تومان تا ۲ میلیون تومان، بار دیگر موضوع تئاترهای پرهزینه و ستارهمحور را به صدر بحثهای فرهنگی آورد. حالا «آرش» با عبور قیمت بلیت از مرز ۴ میلیون تومان، این روندی فاصله میگیرد؟
.
منتقدان میگویند ادامه این روند میتواند تئاتر را از سبد فرهنگی قشر متوسط، دانشجویان و مخاطبان وفادار خارج کند. از نگاه آنها، اگر تماشای یک نمایش به تفریحی گرانقیمت تبدیل شود، بخش بزرگی از جامعه دیگر امکان ارتباط مستمر با سالنهای تئاتر را نخواهد داشت.
در مقابل، تهیهکنندگان و گروههای تولید بر افزایش هزینههای اجرای آثار بزرگ، دستمزد عوامل، اجاره سالن و هزینههای فنی تاکید میکنند. تامین هزینههای تولید حرفهای ضروری است، اما مسئله اصلی اینجاست که آیا راه جبران این هزینهها باید مستقیما از جیب مخاطب پرداخت شود یا سیاستهای حمایتی و یارانهای نیز باید در کنار اقتصاد بازار تئاتر قرار بگیرد؟
حمیدرضا نعیمی، کارگردان و بازیگر تئاتر، در واکنش به این وضعیت خواستار رسیدگی فوری به قیمتگذاری بلیتها شده است. شکرخدا گودرزی نیز با انتقاد از گسترش نمایشهای لاکچری، هشدار داده است که چنین روندی میتواند راه را بر تئاتر اندیشهورز ببندد و هنر نمایش را از مخاطبان اصلی خود دور کند.
انتقادها تنها متوجه قیمت یک نمایش نیست؛ بلکه به تصویری مربوط میشود که از آینده تئاتر ایران ارائه میدهد. اگر سالنها به محل حضور محدود گروهی برخوردار تبدیل شوند، ارتباط تئاتر با جامعه، نسل جوان و دغدغههای روزمره مردم چگونه حفظ خواهد شد؟
تئاتر-ارکسترال «آرش» با تکیه بر نامهای شناختهشدهای مانند نوید محمدزاده، علی شادمان، مهدی پاکدل و طناز طباطبایی، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از پربحثترین اجراهای سال را دارد. اما حاشیه قیمت بلیت، پیش از آغاز اجرا سایه سنگینی بر خود اثر انداخته است.
مسئله فقط گران بودن یک بلیت نیست؛ پرسش بزرگتر این است که تئاتر قرار است همچنان هنری عمومی و اجتماعی باقی بماند یا به تجربهای لوکس برای کسانی تبدیل شود که توان پرداخت چند میلیون تومان برای یک شب نمایش را دارند؟
نوید محمدزاده
طناز طباطبایی
مهدی پاکدل
علی شادمان
شیدا خلیق