فیلم‌های وسترن بخش بزرگی از تاریخ سینما را ساخته‌اند؛ از کلانترها، یاغی‌ها و دوئل‌های خیابانی گرفته تا روایت‌هایی درباره پایان غرب وحشی، ورود راه‌آهن، خشونت، انتقام و شکل‌گیری جامعه‌ای تازه. بهترین فیلم‌های وسترن فقط درباره تیراندازی و کابوی‌ها نیستند؛ بسیاری از ماندگارترین آثار این ژانر مفاهیمی مثل عدالت، قانون، نژاد، اسطوره قهرمان و هزینه خشونت را زیر سؤال برده‌اند. در این فهرست، ۱۰ اثر بر اساس اهمیت تاریخی، کیفیت فیلم‌سازی، محبوبیت، اعتبار منتقدان، تأثیر بر ژانر و تنوع زیرسبک‌ها انتخاب شده‌اند. از وسترن کلاسیک جان فورد و تقابل اخلاقی «نیمروز» تا وسترن اسپاگتی سرجیو لئونه و روایت تجدیدنظرطلبانه «نابخشوده»، این آثار مسیر تحول Western را در دوره‌های مختلف نشان می‌دهند.
بهترین فیلم های وسترن؛ ۱۰ شاهکار از غرب وحشی تا وسترن مدرن
«خوب، بد، زشت» یکی از شناخته‌شده‌ترین فیلم‌های وسترن تاریخ و نقطه اوج سه‌گانه دلار سرجیو لئونه است. داستان در دوران جنگ داخلی آمریکا می‌گذرد و سه مرد را دنبال می‌کند که هرکدام به دنبال گنجی دفن‌شده هستند؛ اما هیچ‌کدام تمام اطلاعات لازم برای پیدا کردن آن را به تنهایی ندارند.
کلینت ایستوود در نقش بلوندی، لی ون کلیف در نقش آنجل آیز و الی والاک در نقش توکو سه شخصیت متفاوت می‌سازند که اتحادهایشان دائماً براساس منفعت تغییر می‌کند.
لئونه قواعد وسترن آمریکایی را با خشونت بیشتر، سکوت‌های طولانی، کلوزآپ‌های افراطی و دوئل‌هایی که زمان را کش می‌دهند بازآفرینی می‌کند. موسیقی انیو موریکونه نیز چنان با تصاویر پیوند خورده که تم اصلی فیلم به یکی از مشهورترین قطعات تاریخ سینما تبدیل شده است.
فیلم هم ماجراجویی است، هم کمدی سیاه و هم نگاهی تلخ به جنگ و طمع.
اگر قرار باشد برای ورود به وسترن اسپاگتی فقط یک فیلم انتخاب کنید، «The Good, the Bad and the Ugly» تقریباً انتخاب اجتناب‌ناپذیر است.
«جویندگان» ظاهر یک مأموریت نجات کلاسیک را دارد، اما جان فورد از این چارچوب برای ساخت یکی از پیچیده‌ترین شخصیت‌های وسترن استفاده می‌کند.
ایتن ادواردز پس از جنگ داخلی به خانه خانواده برادرش در تگزاس بازمی‌گردد. پس از حمله کومانچی‌ها و ربوده شدن دبی، ایتن سال‌ها به دنبال او می‌گردد. با طولانی شدن جست‌وجو، مشخص می‌شود انگیزه او فقط نجات نیست و نفرت عمیقش نسبت به بومیان آمریکا تصمیم‌هایش را تحت تأثیر قرار داده است.
جان وین در یکی از تاریک‌ترین نقش‌هایش، قهرمانی را بازی می‌کند که از نظر مهارت و اراده چشمگیر است اما از نظر اخلاقی فاصله زیادی با قهرمانان بی‌نقص وسترن دارد.
تصاویر Monument Valley و قاب مشهور پایانی، تنهایی ایتن را به بخش مهمی از معنای فیلم تبدیل می‌کنند.
«The Searchers» برای کسی مناسب است که می‌خواهد ببیند چگونه خود ژانر وسترن می‌تواند اسطوره قهرمان آمریکایی را نقد کند. این فیلم فقط داستان نجات نیست؛ درباره تعصب، وسواس و ناتوانی بعضی مردان در سازگار شدن با جامعه‌ای در حال تغییر است.
«روزی روزگاری در غرب» هم یک وسترن حماسی است و هم مرثیه‌ای برای پایان دوره غرب وحشی. ورود راه‌آهن دیگر فقط یک پس‌زمینه تاریخی نیست؛ نماد ورود سرمایه، صنعت و جهانی تازه است که تفنگداران قدیمی جایی در آن ندارند.
جیل مک‌بین پس از رسیدن به خانه جدیدش با فاجعه‌ای روبه‌رو می‌شود و خیلی زود در مرکز رقابتی بر سر زمین قرار می‌گیرد. مردی مرموز که با سازدهنی شناخته می‌شود و یاغی‌ای به نام شاین نیز وارد این درگیری می‌شوند.
سرجیو لئونه این بار نسبت به سه‌گانه دلار ریتمی آرام‌تر و اپرایی‌تر انتخاب می‌کند. انتظار قبل از خشونت گاهی از خود تیراندازی مهم‌تر است و موسیقی انیو موریکونه برای شخصیت‌های اصلی تم‌های جداگانه دارد.
هنری فوندا برخلاف تصویر معمول قهرمانانه‌اش، یکی از بی‌رحم‌ترین شرورهای وسترن را بازی می‌کند.
اگر وسترن را به خاطر قاب‌های وسیع، دوئل، موسیقی و فضای اسطوره‌ای دوست دارید، «Once Upon a Time in the West» یکی از کامل‌ترین تجربه‌های ژانر است.
«نابخشوده» وسترنی درباره مردانی است که سال‌ها داستان‌های خشونت‌آمیز درباره خود ساخته‌اند و حالا باید با واقعیت آن خشونت روبه‌رو شوند.
ویلیام مانی زمانی آدمکشی بدنام بوده، اما سال‌هاست زندگی آرام‌تری دارد و از دو فرزندش مراقبت می‌کند. مشکلات مالی باعث می‌شود پیشنهادی برای کشتن دو کابوی را بپذیرد؛ مأموریتی که او را دوباره به گذشته‌ای برمی‌گرداند که تلاش کرده بود پشت سر بگذارد.
کلینت ایستوود هم کارگردان و هم بازیگر اصلی است و عملاً بسیاری از اسطوره‌هایی را که خودش در وسترن‌های قبلی ساخته بود مورد بازنگری قرار می‌دهد.
در این فیلم تیراندازی باشکوه و قهرمانانه نیست. آدم‌ها خطا می‌کنند، می‌ترسند و کشتن انسان پیامد روانی دارد. جین هکمن نیز در نقش کلانتر لیتل بیل، شروری ساده و تک‌بعدی نیست.
«Unforgiven» برای مخاطبی مناسب است که Revisionist Western می‌خواهد؛ وسترنی که مرز میان قهرمان و شرور را پاک می‌کند و درباره حافظه، شهرت و هزینه واقعی خشونت سؤال می‌پرسد.
«نیمروز» یکی از ساده‌ترین و در عین حال پرتعلیق‌ترین Premiseهای تاریخ وسترن را دارد: یک کلانتر می‌فهمد مجرمی خطرناک با قطار ظهر بازمی‌گردد تا از او انتقام بگیرد و باید تصمیم بگیرد فرار کند یا بماند.
ویل کین درست در روز ازدواجش شغل خود را کنار گذاشته است، اما وقتی خبر بازگشت فرانک میلر را می‌شنود، احساس می‌کند نمی‌تواند شهر را رها کند. او برای مقابله با مردان مسلح از مردم کمک می‌خواهد، اما کسانی که زمانی از حضورش سود برده‌اند یکی‌یکی او را تنها می‌گذارند.
گری کوپر با بازی کنترل‌شده خود مردی را نشان می‌دهد که شجاعتش به معنی نترسیدن نیست؛ او می‌ترسد اما تصمیم می‌گیرد مسئولیتش را بپذیرد.
زمان داستان تقریباً هم‌زمان با زمان واقعی فیلم جلو می‌رود و نماهای ساعت دائماً نزدیک شدن قطار را یادآوری می‌کنند.
اگر وسترن اخلاقی، کم‌حجم و پرتعلیق می‌خواهید، «High Noon» یکی از بهترین نمونه‌های ژانر است؛ داستانی درباره وظیفه فرد در برابر جامعه و مسئولیت جامعه در برابر فرد.
«این گروه خشن» وسترنی درباره پایان یک دوران است. داستان در سال ۱۹۱۳ اتفاق می‌افتد؛ زمانی که غرب قدیم زیر فشار فناوری، دولت مدرن و تغییرات اجتماعی در حال ناپدید شدن است.
پایک بیشاپ و گروه یاغیان سالخورده‌اش پس از شکست یک سرقت تصمیم می‌گیرند آخرین مأموریت بزرگ خود را انجام دهند. اما جهانی که آن‌ها می‌شناختند دیگر وجود ندارد و حتی قواعد اخلاقی میان مجرمان نیز در حال تغییر است.
سام پکینپا خشونت را به شکل بی‌سابقه‌ای وارد وسترن کرد. استفاده از تدوین سریع و Slow Motion در صحنه‌های تیراندازی در زمان اکران فیلم بسیار تأثیرگذار بود و مسیر نمایش خشونت در سینمای آمریکا را تغییر داد.
با وجود شهرت فیلم به دلیل صحنه‌های خشن، مرکز داستان درباره رفاقت، وفاداری و مردانی است که می‌فهمند زمانشان گذشته است.
اگر Revisionist Western، ضدقهرمان و داستان‌هایی درباره پایان Frontier را دوست دارید، «The Wild Bunch» یکی از مهم‌ترین فیلم‌هایی است که باید ببینید.
«ریو براوو» در نقطه مقابل تنهایی «High Noon» قرار دارد. جان تی. چنس، کلانتر شهری کوچک، یک قاتل را بازداشت کرده اما می‌داند خانواده قدرتمند او برای آزاد کردنش خواهند آمد.
چنس برای دفاع از زندان یک ارتش در اختیار ندارد. همراهانش پیرمردی لنگ، معاون سابقی گرفتار الکل و تفنگداری جوان هستند. همین گروه کوچک و روابط میان اعضایشان قلب فیلم را می‌سازد.
جان وین نقش چنس را بازی می‌کند و دین مارتین در نقش دود، یکی از بهترین اجراهای فیلم را ارائه می‌دهد؛ مردی که باید پیش از مقابله با دشمن بیرونی، دوباره کنترل زندگی خودش را به دست بیاورد.
هاوارد هاکس به جای ساخت وسترنی درباره مأموریتی عظیم، بخش زیادی از زمان را صرف معاشرت شخصیت‌ها می‌کند. حس رفاقت باعث می‌شود تیراندازی‌های پایانی معنا و وزن بیشتری پیدا کنند.
برای کسانی که وسترن کلاسیک شخصیت‌محور، فضای شهری کوچک و گروهی از آدم‌های متفاوت را دوست دارند، «Rio Bravo» یکی از بهترین انتخاب‌هاست.
«مک‌کیب و خانم میلر» عمداً با تصویر آشنا از غرب وحشی مخالفت می‌کند. خبری از آفتاب بیابان، قهرمان شکست‌ناپذیر و دوئل‌های باشکوه نیست؛ شهر کوچک فیلم سرد، خیس، گل‌آلود و دائماً در حال ساخت است.
جان مک‌کیب، قماربازی که خود را مردی خطرناک‌تر از واقعیت نشان می‌دهد، وارد شهر معدنی کوچکی می‌شود و کسب‌وکاری راه می‌اندازد. ورود کنستانس میلر، زنی باهوش و عمل‌گرا، باعث می‌شود تجارت آن‌ها رشد کند، اما یک شرکت بزرگ به زمین و منافعشان چشم دارد.
رابرت آلتمن از این داستان برای ساخت Anti-Western استفاده می‌کند؛ فیلمی درباره جایگزین شدن فردگرایی Frontier با سرمایه شرکتی.
وارن بیتی و جولی کریستی رابطه‌ای دارند که عاشقانه است اما هرگز به شکل Romance کلاسیک پیش نمی‌رود.
اگر Western Revisionist، فضای آرام و داستانی درباره اقتصاد، قدرت و پایان اسطوره غرب می‌خواهید، «McCabe & Mrs. Miller» یکی از متفاوت‌ترین آثار این فهرست است.
نسخه برادران کوئن از «شهامت واقعی» وسترنی است که ماجراجویی، انتقام و Coming-of-Age را کنار هم قرار می‌دهد.
متی راس، دختر نوجوانی بسیار مصمم، پس از قتل پدرش تصمیم می‌گیرد قاتل را پیدا کند. او برای این کار روستر کاگبرن، مارشال فدرالی دائم‌الخمر اما باتجربه، را استخدام می‌کند و یک تگزاس رنجر نیز به جست‌وجوی آن‌ها اضافه می‌شود.
هیلی استاینفلد در نقش متی بخش بزرگی از فیلم را در دست دارد و جف بریجز نیز کاگبرن را به شخصیتی خشن، بامزه و غیرقابل پیش‌بینی تبدیل می‌کند.
برادران کوئن فضای وسترن کلاسیک را حفظ می‌کنند اما زبان، خشونت و طنز خاص خود را وارد آن می‌کنند. متی برخلاف بسیاری از شخصیت‌های نوجوان، فقط همراه بزرگسالان نیست و عملاً نیروی اصلی پیش‌برنده داستان است.
اگر دنبال وسترنی مدرن‌تر و قابل‌دسترس هستید که همچنان به قواعد کلاسیک ژانر وفادار باشد، «True Grit» یکی از بهترین گزینه‌هاست.
«جوسی ولز یاغی» داستان مردی است که جنگ داخلی آمریکا زندگی‌اش را نابود کرده و او را به مسیر انتقام کشانده است.
جوسی ولز پس از کشته شدن خانواده‌اش به نیروهای چریکی جنوب می‌پیوندد. با پایان جنگ، بسیاری از همراهانش تسلیم می‌شوند، اما او حاضر نیست اسلحه را کنار بگذارد و به تدریج به مردی تحت تعقیب تبدیل می‌شود.
کلینت ایستوود هم کارگردان و هم بازیگر اصلی است. فیلم در ابتدا شبیه Revenge Western به نظر می‌رسد، اما هرچه پیش می‌رود گروهی از آدم‌های آواره و حاشیه‌ای دور جوسی جمع می‌شوند و داستان از انتقام صرف به مسئله ساختن دوباره یک زندگی تغییر می‌کند.
فیلم همچنین نسبت به بسیاری از وسترن‌های قدیمی نگاه پیچیده‌تری به گروه‌های مختلف ساکن Frontier دارد، هرچند همچنان محصول زمان خودش است.
اگر وسترن یاغی‌ها، جنگ داخلی و شخصیت‌هایی را دوست دارید که میان انتقام و امکان شروع دوباره گرفتارند، «The Outlaw Josey Wales» انتخاب ارزشمندی برای تکمیل این Top 10 است.
کدام فیلم وسترن را ببینیم؟
اگر فقط یک وسترن برای شروع می‌خواهید، «خوب، بد، زشت» ترکیب مناسبی از سرگرمی، شخصیت‌های ماندگار و زبان بصری ژانر ارائه می‌دهد.
برای وسترن کلاسیک آمریکایی، «جویندگان» و «ریو براوو» انتخاب‌های اصلی‌اند. اگر داستانی کوتاه‌تر و پرتعلیق می‌خواهید، «نیمروز» مناسب‌تر است.
«روزی روزگاری در غرب» برای وسترن اسپاگتی حماسی و «نابخشوده» برای Revisionist Western و نگاه انتقادی به خشونت پیشنهاد می‌شوند.
اگر پایان غرب وحشی برایتان جذاب است، «این گروه خشن» را انتخاب کنید. «مک‌کیب و خانم میلر» برای Anti-Western آرام‌تر، «شهامت واقعی» برای یک وسترن مدرن و ماجراجویانه و «جوسی ولز یاغی» برای انتقام و فضای پس از جنگ داخلی مناسب است.
اگر تمرکزتان روی وسترن‌های آمریکایی است، فهرست فیلم‌های وسترن آمریکایی انتخاب‌های بیشتری دارد؛ برای شاخه اروپایی ژانر نیز فیلم‌های وسترن ایتالیایی مسیر دقیق‌تری است.
