سریالهای جنایی دهه 2010 نقش مهمی در تغییر تلویزیون داشتند؛ دورهای که Crime Drama از فرمول ساده «پلیس در برابر مجرم» فاصله گرفت و به قلمرو ضدقهرمانها، قتلهای پیچیده، کارتلها، فساد سازمانی و روانشناسی مجرمان وارد شد. برخی از مهمترین مجموعههای این دهه حتی مرز میان جنایی، درام، معمایی و تریلر روانشناختی را از بین بردند.
در این فهرست ۱۰ سریال برتر را انتخاب کردهایم که نخستین فصل آنها بین سالهای ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۹ منتشر شده است. کیفیت روایت، محبوبیت، اعتبار منتقدان، ماندگاری، شخصیتپردازی و تنوع زیرژانر در انتخابها نقش داشتهاند. برای فهرستی بدون محدودیت زمانی میتوانید سراغ سریالهای جنایی بروید و اگر معمای قتل و کشف حقیقت اولویت اصلی شماست، سریالهای جنایی معمایی انتخاب تخصصیتری هستند.
بهترین سریال های جنایی دهه 2010
1. بهتره با سال تماس بگیری (Better Call Saul)
سریال بهتره با سال تماس بگیری در سال ۲۰۱۵ آغاز شد و بهتدریج ثابت کرد که فقط یک اسپینآف برای Breaking Bad نیست. داستان جیمی مکگیل، وکیلی باهوش اما گرفتار عادتهای قدیمی، را دنبال میکند که تلاشش برای ساختن یک حرفه قانونی آرامآرام او را به شخصیت Saul Goodman نزدیک میکند.
باب اودنکرک نقش جیمی را با ترکیبی از شوخطبعی، ناامیدی و جاهطلبی بازی میکند. در کنار او، کیم وکسلر با بازی ریا سیهورن به یکی از پیچیدهترین شخصیتهای تلویزیونی این دوره تبدیل میشود.
جرم در Better Call Saul همیشه با تیراندازی و تعقیب همراه نیست. جعل مدرک، دستکاری روند حقوقی، کلاهبرداری و تصمیمهای اخلاقی کوچک گاهی به اندازه عملیات کارتل پیامد دارند.
خط داستانی مایک ارمانترات نیز سریال را مستقیماً به دنیای جرم سازمانیافته پیوند میدهد.
اگر از میان آثار جنایی دهه ۲۰۱۰ دنبال مجموعهای هستید که Character Development و Slow Burn را در بالاترین سطح ارائه دهد، Better Call Saul یکی از کاملترین انتخابهاست.
2. کارآگاه حقیقی (True Detective)
سریال کارآگاه حقیقی در سال ۲۰۱۴ با فصلی آغاز شد که خیلی زود به یکی از معیارهای تازه Crime Mystery تلویزیونی تبدیل شد.
دو کارآگاه، راست کول و مارتی هارت، درباره قتلی آیینی در لوئیزیانا تحقیق میکنند. روایت میان چند دوره زمانی حرکت میکند و بهتدریج نشان میدهد پرونده چگونه زندگی شخصی و حرفهای هر دو را تحت تأثیر قرار داده است.
متیو مککانهی و وودی هارلسون دو شخصیت کاملاً متفاوت میسازند؛ یکی بدبین، فلسفی و وسواسی و دیگری ظاهراً عملگراتر اما گرفتار تناقضهای شخصی.
فضای Southern Gothic، فیلمبرداری تاریک و گفتوگوهای فلسفی باعث شد فصل اول از Police Procedural معمول فاصله بگیرد.
ساختار آنتولوژی نیز اجازه میدهد فصلهای بعد پروندهها و شخصیتهای دیگری را بررسی کنند.
True Detective برای مخاطبی که در سریال جنایی علاوه بر تحقیقات پلیسی، فضای سنگین، روانشناسی شخصیت و معمای چندلایه میخواهد، یکی از شاخصترین آثار دهه ۲۰۱۰ محسوب میشود.
3. فارگو (Fargo)
سریال فارگو از سال ۲۰۱۴ نشان داد میتوان روح سینمای برادران کوئن را بدون بازسازی مستقیم فیلم اصلی وارد تلویزیون کرد.
هر فصل این Anthology داستان تازهای دارد، اما قتل، طمع، سوءتفاهم، جرم سازمانیافته و تصمیمهایی که از کنترل شخصیتها خارج میشوند، عناصر مشترک آن هستند.
فصل نخست با ورود لورن مالوو به زندگی لستر نایگارد آغاز میشود؛ برخوردی که یک زندگی ظاهراً معمولی را وارد زنجیرهای از جنایت میکند.
بیلی باب تورنتون، مارتین فریمن، کرستن دانست، جسی پلمونس و بازیگران مطرح دیگر در فصلهای مختلف مجموعه حضور داشتهاند.
یکی از ویژگیهای متمایز Fargo ترکیب خشونت با طنز سیاه است. سریال گاهی از یک موقعیت بسیار جدی، لحظهای عجیب و خندهدار میسازد بدون اینکه خطر داستان از بین برود.
برای کسانی که Crime Drama غیرقابلپیشبینی، شخصیتهای عجیب و ساختار فصلی مستقل را دوست دارند، Fargo از خلاقانهترین سریالهای جنایی این دهه است.
4. پیکی بلایندرز (Peaky Blinders)
سریال پیکی بلایندرز در سال ۲۰۱۳ آغاز شد و با ترکیب Gangster Drama، تاریخ و داستان خانوادگی به یکی از محبوبترین سریالهای جنایی دهه تبدیل شد.
توماس شلبی پس از جنگ جهانی اول به بیرمنگام بازمیگردد و تلاش میکند قدرت خانواده شلبی را از شرطبندی غیرقانونی و کنترل خیابانها به سطحی بسیار بزرگتر برساند.
کیلین مورفی در نقش تامی، شخصیتی آرام و حسابگر میسازد که تجربه جنگ و جاهطلبی سیاسی به اندازه فعالیت مجرمانه شخصیت او را تعریف میکنند.
هرچه داستان جلوتر میرود، شلبیها با پلیس، گروههای رقیب، مافیا، سیاستمداران و شبکههای قدرت بزرگتری روبهرو میشوند.
طراحی لباس، فضای صنعتی بیرمنگام و استفاده از موسیقی معاصر هویت مشخصی به مجموعه دادهاند.
اگر سریالهای مافیایی و گنگستری را میپسندید اما فضایی متفاوت از Crime Drama آمریکایی میخواهید، Peaky Blinders یکی از مهمترین نمایندگان تلویزیون بریتانیا در دهه ۲۰۱۰ است.
5. برادچرچ (Broadchurch)
سریال برادچرچ در سال ۲۰۱۳ با کشف جسد یک کودک در شهری ساحلی آغاز میشود؛ قتلی که خیلی زود روابط تقریباً همه ساکنان شهر را تحت تأثیر قرار میدهد.
الک هاردی با بازی دیوید تننت و الی میلر با بازی اولیویا کلمن مسئول پرونده هستند. هاردی از بیرون به جامعه نگاه میکند، اما میلر بسیاری از مظنونان و خانوادهها را شخصاً میشناسد و همین تفاوت تحقیقات را پیچیدهتر میکند.
Broadchurch از فرمول Whodunit استفاده میکند، اما هویت آن فقط در سؤال «قاتل چه کسی است؟» خلاصه نمیشود. سریال به سوگ خانواده، فشار رسانه و فروپاشی اعتماد در یک جامعه کوچک نیز میپردازد.
این تعادل میان معمای قتل و درام انسانی باعث شده مجموعه حتی پس از مشخص شدن پاسخ پرونده نیز ارزش خود را حفظ کند.
اگر دنبال Crime Series بریتانیایی با تحقیقات پلیسی دقیق، فضای واقعگرایانه و شخصیتپردازی قوی هستید، Broadchurch یکی از بهترین آثار نیمه نخست دهه ۲۰۱۰ است.
6. نارکوها (Narcos)
سریال نارکوها در سال ۲۰۱۵ با روایت ظهور پابلو اسکوبار و کارتل مدلین وارد یکی از مهمترین پروندههای جرم سازمانیافته معاصر شد.
واگنر مورا نقش اسکوبار را بازی میکند و در سوی دیگر مأموران DEA و نیروهای کلمبیایی به دنبال محدود کردن شبکهای هستند که تجارت مواد مخدر، سیاست، فساد و خشونت را به یکدیگر متصل کرده است.
Narcos بخشی از روایت را از اتفاقات و شخصیتهای واقعی میگیرد، اما برای ساختار دراماتیک بعضی جزئیات را تغییر میدهد. استفاده از تصاویر آرشیوی نیز به مجموعه حس Docudrama میدهد.
بعدتر، تمرکز داستان از یک فرد فراتر میرود و ساختار کارتلها و رقابت میان شبکههای مختلف اهمیت بیشتری پیدا میکند.
این سریال Crime را در ابعاد بزرگتری نشان میدهد؛ جایی که یک سازمان جنایی میتواند بر اقتصاد و سیاست یک کشور اثر بگذارد.
برای طرفداران Cartel Crime، داستانهای مبتنی بر واقعیت و فضای بینالمللی، Narcos یکی از شاخصترین آثار جنایی دهه است.
7. شکارچی ذهن (Mindhunter)
سریال شکارچی ذهن در سال ۲۰۱۷ مسیر متفاوتی از بیشتر سریالهای جنایی انتخاب کرد: بهجای پیدا کردن مجرم، سؤال اصلی این بود که مجرم چگونه فکر میکند.
داستان گروهی از مأموران FBI را در اواخر دهه ۱۹۷۰ دنبال میکند که با قاتلان زندانی مصاحبه میکنند تا الگوهای رفتاری آنها را بشناسند. این تحقیقات به شکلگیری Criminal Profiling کمک میکند.
هولدن فورد، بیل تنچ و وندی کار شخصیتهای اصلیاند و هرکدام نسبت متفاوتی با تحقیقات و پیامد روانی گفتوگو با قاتلان دارند.
حضور دیوید فینچر در مقام کارگردان و تهیهکننده اجرایی فضای سرد، کنترلشده و دقیق مجموعه را شکل داده است.
بسیاری از صحنههای پرتنش Mindhunter فقط شامل چند نفر در یک اتاق هستند؛ بدون تعقیب و تیراندازی.
برای مخاطبی که روانشناسی جرم، قاتلان زنجیرهای و فرایند تحقیقات جنایی را جذابتر از اکشن میداند، Mindhunter از مهمترین Crime Seriesهای اواخر دهه ۲۰۱۰ است.
8. اوزارک (Ozark)
سریال اوزارک از سال ۲۰۱۷ داستان خانوادهای را روایت میکند که پولشویی برای یک کارتل مکزیکی به مرکز زندگیشان تبدیل میشود.
مارتی برد، مشاور مالی، برای نجات خود و خانوادهاش مجبور میشود به منطقه Ozarks نقل مکان کند و در زمانی محدود حجم بزرگی از پول را وارد کسبوکارهای ظاهراً قانونی کند.
اما هر راهحل، مسئله تازهای میسازد. خانوادههای محلی، FBI، کارتل و روابط داخل خانواده برد همگی بخشی از فشار دائمی داستان هستند.
جیسون بیتمن نقش مارتی را بسیار کنترلشده بازی میکند و لورا لینی در نقش وندی بهتدریج یکی از مهمترین نیروهای داستان میشود. جولیا گارنر نیز در نقش روث لنگمور یکی از شخصیتهای برجسته مجموعه است.
Ozark شباهتهایی با داستانهای ضدقهرمانمحور دارد، اما بیش از هر چیز درباره تأثیر جرم بر یک خانواده است.
برای Crime Drama تاریک، پولشویی و جنگ قدرت، این مجموعه از آثار شاخص اواخر دهه ۲۰۱۰ است.
9. شخصیت (Şahsiyet)
سریال شخصیت محصول ۲۰۱۸ ترکیه است و یکی از تحسینشدهترین سریالهای جنایی غیرانگلیسیزبان این دهه به شمار میآید.
آگاه بیاوغلو، مردی سالخورده، پس از دریافت خبری درباره وضعیت حافظهاش تصمیم میگیرد با گذشته و مجموعهای از اتفاقات قدیمی روبهرو شود. در طرف دیگر، نوْرا الماس یکی از معدود زنان شاغل در واحد جنایی پلیس است و وارد تحقیق درباره مجموعهای از قتلها میشود.
هالوک بیلگینر در نقش آگاه اجرایی بسیار قوی ارائه میدهد و شخصیت او مرز میان عدالت، انتقام و جرم را عمداً مبهم میکند.
Şahsiyet از Crime Thriller صرف فراتر میرود و درباره حافظه، مسئولیت، سکوت جمعی و زخمهای قدیمی جامعه صحبت میکند.
ساختار معمایی داستان بهتدریج دو خط اصلی را به یکدیگر نزدیک میکند.
اگر میخواهید در میان سریالهای جنایی دهه ۲۰۱۰ از تولیدات آمریکا و بریتانیا فاصله بگیرید، Şahsiyet انتخابی متفاوت و بسیار ارزشمند است.
10. باور نکردنی (Unbelievable)
سریال باور نکردنی در سال ۲۰۱۹ منتشر شد و یکی از بهترین مینیسریالهای جنایی اواخر دهه بود.
ماری، دختر جوانی که گزارشی درباره تعرض ارائه میدهد، با برخوردی روبهرو میشود که اعتبار روایت او را زیر سؤال میبرد. در ایالتی دیگر، دو کارآگاه زن هنگام بررسی پروندههای مشابه متوجه الگویی میشوند که میتواند چند جرم را به یکدیگر متصل کند.
کیتلین دیور، تونی کولت و مریت وور سه بازی بسیار متفاوت اما مکمل ارائه میدهند.
Unbelievable از پرونده واقعی الهام گرفته، ولی مهمتر از جنبه True Crime، نحوه نمایش تفاوت میان تحقیقات عجولانه و کارآگاهی دقیق است.
سریال خشونت را به ابزار سرگرمی تبدیل نمیکند و بیشتر به پیامدهای جرم و فرایند تحقیقات توجه دارد.
برای مخاطبی که مینیسریال جنایی واقعگرایانه، Police Procedural و داستانهای شخصیتمحور را ترجیح میدهد، Unbelievable یکی از بهترین آثار سال پایانی دهه ۲۰۱۰ است.
کدام سریال جنایی دهه 2010 را ببینیم؟
اگر شخصیتپردازی و Slow Burn برایتان اولویت دارد، «بهتره با سال تماس بگیری» انتخاب اول است. برای فضای تاریک و معمای قتل، «کارآگاه حقیقی» پیشنهاد قویتری محسوب میشود.
«فارگو» برای Crime همراه با طنز سیاه، «پیکی بلایندرز» برای فضای گنگستری تاریخی و «برادچرچ» برای Murder Mystery بریتانیایی مناسباند.
اگر جرم سازمانیافته را دوست دارید، «نارکوها» روی کارتل تمرکز دارد و «اوزارک» پولشویی و خانواده را در مرکز قرار میدهد.
«شکارچی ذهن» بهترین گزینه برای روانشناسی قاتلان است. «شخصیت» انتخاب متفاوت غیرانگلیسیزبان این فهرست است و «باور نکردنی» برای یک پرونده واقعی و تحقیقات پلیسی واقعگرایانه پیشنهاد میشود.