فیلمهای موزیکال زمانی بهترین عملکرد را دارند که موسیقی و رقص فقط تزئین داستان نباشند، بلکه خودشان بخشی از روایت، شخصیتپردازی و احساسات فیلم را بسازند. از دوران طلایی هالیوود و آثاری مثل «آواز در باران» و «جادوگر شهر از» تا موزیکالهای مدرنی مثل «لا لا لند»، «شرور» و «در ارتفاعات»، این ژانر بارها شکل خود را تغییر داده اما همچنان بر پیوند سینما، موسیقی و اجرا تکیه دارد. در انتخاب بهترین فیلمهای موزیکال، فقط محبوبیت ترانهها یا تعداد جوایز ملاک نیست؛ کیفیت فیلمسازی، اهمیت تاریخی، اجراهای موسیقایی، تأثیر فرهنگی، شخصیتها و نحوه استفاده از موسیقی در روایت هم اهمیت دارند. فهرست زیر ۱۰ اثر از دورهها و سبکهای متفاوت را کنار هم قرار میدهد تا تصویری گسترده از مهمترین موزیکالهای سینما ارائه شود.
بهترین فیلم های موزیکال؛ از کلاسیک های ماندگار تا آثار مدرن
«آواز در باران» یکی از کاملترین نمونههای Musical Cinema است؛ فیلمی که هم تاریخ هالیوود را دست میاندازد، هم یک عاشقانه سرگرمکننده روایت میکند و هم مجموعهای از ماندگارترین رقصها و اجراهای سینمایی را ارائه میدهد.
داستان در اواخر دهه ۱۹۲۰ و دوران گذار از سینمای صامت به فیلمهای ناطق اتفاق میافتد. دان لاکوود ستارهای موفق در سینمای صامت است، اما ورود صدا باعث میشود استودیو و بازیگران مجبور شوند خود را با قواعد تازه هماهنگ کنند. مشکل اصلی زمانی جدیتر میشود که صدای همبازی مشهور او، لینا لامونت، برای فیلم ناطق مناسب نیست.
جین کلی علاوه بر بازی در نقش اصلی، همراه استنلی دانن فیلم را کارگردانی کرده و اجرای مشهور قطعه «Singin' in the Rain» به یکی از نمادهای تاریخ موزیکال تبدیل شده است.
جذابیت فیلم فقط در ترانهها نیست. کمدی، پشتصحنه صنعت سینما و رابطه میان فناوری و هنر نیز بخش مهمی از داستاناند.
اگر میخواهید با تنها یک فیلم وارد تاریخ سینمای موزیکال شوید، این بهترین نقطه شروع است.
«جادوگر شهر از» یکی از آثار بنیادی فانتزی موزیکال و از فیلمهایی است که چند نسل با ترانهها، شخصیتها و جهان رنگارنگش بزرگ شدهاند.
دوروتی پس از طوفانی شدید از کانزاس به سرزمین اوز منتقل میشود. برای بازگشت به خانه باید به شهر زمرد برسد و جادوگر اوز را ملاقات کند. در مسیر با مترسک، مرد حلبی و شیر ترسو همراه میشود؛ شخصیتهایی که هرکدام چیزی را در خود کم میبینند و امیدوارند جادوگر مشکلشان را حل کند.
جودی گارلند در نقش دوروتی اجرایی دارد که با قطعه «Over the Rainbow» پیوندی جدانشدنی پیدا کرده است.
فیلم میان واقعیت خاکستری کانزاس و جهان رنگی اوز تضادی بصری میسازد و موسیقی نیز بخشی از پیشبرد داستان است، نه توقفی میان صحنهها.
اگر موزیکال خانوادگی، فانتزی و داستان سفر قهرمان را دوست دارید، «The Wizard of Oz» هنوز یکی از مهمترین انتخابهاست؛ اثری که بسیاری از الگوهای موزیکال فانتزی بعدی را شکل داد.
«لا لا لند» تلاش نمیکند موزیکال کلاسیک را فقط بازسازی کند؛ از زبان آن استفاده میکند تا درباره رؤیاهای هنری، عشق و هزینه انتخابهای حرفهای حرف بزند.
میا بازیگری است که در لسآنجلس بین آزمونهای متعدد بازیگری سرگردان است و سباستین نوازنده جزی است که رؤیای راهاندازی کلوب خودش را دارد. آشنایی این دو ابتدا با برخورد و اصطکاک شروع میشود، اما خیلی زود رابطهشان با آرزوهای حرفهایشان گره میخورد.
رایان گاسلینگ و اما استون شیمی مناسبی دارند و دیمین شزل از رنگ، حرکت دوربین و طراحی رقص برای ایجاد حالوهوای موزیکالهای کلاسیک استفاده میکند، در حالی که داستان کاملاً درباره زندگی معاصر است.
قطعات موسیقی نه فقط احساسات شخصیتها را بیان میکنند، بلکه گاهی نسخهای ایدهآلتر از واقعیتی را نشان میدهند که آنها آرزویش را دارند.
برای مخاطبی که موزیکال عاشقانه مدرن میخواهد، «La La Land» یکی از بهترین نمونههای قرن بیستویکم است.
«کاباره» نشان میدهد موزیکال الزاماً ژانری شاد و خیالانگیز نیست. باب فاسی موسیقی و اجرای صحنهای را برای روایت جامعهای به کار میگیرد که در آستانه یکی از تاریکترین دورههای تاریخ اروپا قرار دارد.
داستان در برلین اوایل دهه ۱۹۳۰ میگذرد. سالی بولز، خوانندهای آمریکایی در باشگاه Kit Kat، با برایان رابرتس آشنا میشود و رابطه پیچیدهای میان آنها شکل میگیرد. بیرون از کاباره، حضور حزب نازی هر روز محسوستر میشود.
لیزا مینلی در نقش سالی یکی از مشهورترین اجراهای کارنامهاش را ارائه میدهد و جوئل گری نیز در نقش Master of Ceremonies حضوری ماندگار دارد.
ویژگی مهم فیلم این است که بسیاری از قطعات موسیقی داخل خود فضای کاباره اجرا میشوند و اغلب اتفاقات بیرون را به شکل طعنهآمیز بازتاب میدهند.
اگر موزیکال بزرگسالانه، تاریخی و سیاسی میخواهید، «Cabaret» یکی از متفاوتترین گزینههای ژانر است و نشان میدهد موسیقی چگونه میتواند هم سرگرمکننده و هم نگرانکننده باشد.
«آوای موسیقی» یکی از مشهورترین موزیکالهای خانوادگی تاریخ سینماست و ترکیبی از موسیقی، عاشقانه، خانواده و تاریخ را ارائه میدهد.
ماریا، زن جوانی که زندگی در صومعه برایش چندان آسان نیست، بهعنوان معلم و سرپرست هفت فرزند کاپیتان فون تراپ فرستاده میشود. خانهای که با نظم نظامی اداره میشود، به تدریج تحت تأثیر انرژی و موسیقی ماریا تغییر میکند.
جولی اندروز نقش ماریا را با ترکیبی از سرزندگی و گرما بازی میکند و کریستوفر پلامر در نقش کاپیتان فون تراپ قرار دارد.
نیمه نخست فیلم بیشتر روی خانواده و رابطه شخصیتها تمرکز دارد، اما با نزدیک شدن اتریش به الحاق به آلمان نازی، داستان وزن سیاسی و تاریخی بیشتری پیدا میکند.
ترانهها مستقیماً با شخصیتها و تحول روابطشان مرتبطاند؛ از آموزش موسیقی به کودکان گرفته تا شکلگیری رابطه ماریا و کاپیتان.
برای موزیکال خانوادگی کلاسیک و اثری که بتواند مخاطبان مختلف را کنار هم بنشاند، «The Sound of Music» یکی از انتخابهای مطمئن است.
«مری پاپینز» مرز میان Live Action، فانتزی و موزیکال خانوادگی را با آزادی زیادی جابهجا میکند.
خانواده بنکس در لندن برای نگهداری از فرزندانشان به دنبال پرستار جدید هستند تا اینکه مری پاپینز، زنی مرموز با تواناییهای غیرعادی، وارد خانه میشود. حضور او خیلی زود زندگی جین و مایکل و حتی والدینشان را تغییر میدهد.
جولی اندروز در نقش مری ترکیبی از انضباط، شوخطبعی و جادو را ارائه میکند و دیک ون دایک در نقش برت همراه اصلی ماجراهای کودکان است.
فیلم از رقص، انیمیشن، موسیقی و فانتزی برای تبدیل اتفاقهای روزمره به ماجراهایی بزرگ استفاده میکند، اما در پس همه آنها درباره خانوادهای است که اعضایش باید دوباره ارتباط با یکدیگر را پیدا کنند.
قطعاتی مانند «Supercalifragilisticexpialidocious» و «Chim Chim Cher-ee» به بخشی از فرهنگ عامه تبدیل شدهاند.
اگر دنبال موزیکالی مناسب خانواده هستید که همچنان بعد از چند دهه انرژی و تخیل بالایی داشته باشد، «Mary Poppins» انتخابی اساسی است.
«شرور» نمونهای از احیای بزرگ Musical در سینمای معاصر است؛ اقتباسی از موزیکال مشهور برادوی که جهان «جادوگر شهر از» را از زاویهای متفاوت بازخوانی میکند.
الفابا به دلیل پوست سبزرنگش همیشه با نگاه متفاوت دیگران روبهرو بوده است. ورود او به دانشگاه شیز و آشنایی با گالیندا، دختری محبوب و کاملاً متفاوت از او، رابطهای میسازد که به تدریج مسیر زندگی هر دو را تغییر میدهد.
سینتیا اریوو در نقش الفابا و آریانا گرانده در نقش گالیندا، دو مرکز اصلی فیلم هستند و رابطه آنها بیش از هر عنصر دیگری داستان را جلو میبرد.
فیلم درباره دوستی، تصویر عمومی، قدرت سیاسی و شکلگیری روایتهایی است که جامعه درباره «خوب» و «بد» میسازد. قطعات موسیقایی مشهور نمایش صحنهای نیز با طراحی بزرگ سینمایی بازآفرینی شدهاند.
اگر موزیکال فانتزی مدرن، اجراهای آوازی قدرتمند و Production Design پرجزئیات را دوست دارید، «Wicked» یکی از مهمترین نمونههای جدید ژانر است.
نسخه استیون اسپیلبرگ از «داستان وست ساید» نشان میدهد یک Musical کلاسیک چگونه میتواند با زبان سینمایی تازه بازسازی شود بدون آنکه هویت اصلی خود را از دست بدهد.
داستان در نیویورک دهه ۱۹۵۰ اتفاق میافتد و رقابت میان دو گروه خیابانی، Jets و Sharks، پسزمینه رابطه تونی و ماریا را تشکیل میدهد. عشق آنها در فضایی شکل میگیرد که تعصب قومی، خشونت و رقابت اجتماعی دائماً آن را تهدید میکند.
ریچل زگلر در نقش ماریا و انسل الگورت در نقش تونی ظاهر میشوند و آریانا دبوز نیز در نقش آنیتا یکی از برجستهترین اجراهای فیلم را ارائه میدهد.
موسیقی لئونارد برنستاین و ترانههای استیون سوندهایم همچنان مرکز اثر هستند، اما اسپیلبرگ با حرکت دوربین، طراحی صحنه و فضای شهری انرژی تازهای به آن میدهد.
اگر Musical Romance میخواهید اما به داستانهای اجتماعی و تراژیک هم علاقه دارید، نسخه ۲۰۲۱ «West Side Story» یکی از قویترین موزیکالهای سینمای معاصر است.
«در ارتفاعات» موزیکالی درباره یک محله، جامعه مهاجران و رؤیاهایی است که میان ماندن و رفتن شکل میگیرند.
داستان در واشنگتن هایتس نیویورک میگذرد و چند شخصیت را دنبال میکند که هرکدام تصویری متفاوت از آینده دارند. اوسنوی صاحب یک فروشگاه کوچک است و به بازگشت به جمهوری دومینیکن فکر میکند، در حالی که ونسا آرزو دارد وارد دنیای طراحی مد شود.
فیلم براساس موزیکال لین-منوئل میرندا ساخته شده و سبک موسیقی آن ترکیبی از هیپهاپ، موسیقی لاتین، Salsa و فرم سنتی Broadway Musical است.
یکی از ویژگیهای اصلی فیلم، استفاده از کل محله بهعنوان بخشی از طراحی اجراهاست. خیابانها، استخر و ساختمانها تبدیل به صحنه رقص میشوند و موسیقی فقط متعلق به چند شخصیت اصلی نیست.
در کنار انرژی بالای اجراها، داستان درباره هویت، خانواده، مهاجرت و معنای خانه است.
اگر موزیکال معاصر با موسیقی ریتمیک و فضای اجتماعی میخواهید، «In the Heights» انتخاب مناسبی است.
«راکت من» تفاوت مهمی با بسیاری از فیلمهای زندگینامهای موسیقی دارد: اتفاقات زندگی التون جان را فقط با بازسازی کنسرتها روایت نمیکند، بلکه از ترانههای او مانند یک Musical واقعی برای بیان احساسات و وضعیت ذهنی شخصیت استفاده میکند.
تارون اجرتون نقش التون جان را از سالهای جوانی و آغاز فعالیت حرفهای تا رسیدن به شهرت جهانی بازی میکند. فیلم موفقیت حرفهای را در کنار اعتیاد، تنهایی، روابط عاطفی و فشار صنعت موسیقی قرار میدهد.
دکستر فلچر در بسیاری از بخشها واقعگرایی را کنار میگذارد و اجازه میدهد موسیقی شخصیتها را وارد صحنههای فانتزی کند. همین موضوع «Rocketman» را از Biopicهایی که فقط درباره یک خواننده هستند جدا میکند.
اجرتون ترانهها را خودش اجرا کرده و همین مسئله ارتباط بیشتری میان بازی و موسیقی ایجاد میکند.
اگر به Musical Biopic علاقه دارید و میخواهید موسیقی واقعاً بخشی از روایت باشد، «Rocketman» یکی از بهترین نمونههای مدرن این زیرژانر است.
کدام فیلم موزیکال را ببینیم؟
برای شروع با تاریخ ژانر، «آواز در باران» بهترین انتخاب است. اگر فانتزی و فضای خانوادگی میخواهید، «جادوگر شهر از» یا «مری پاپینز» مناسبترند.
برای یک موزیکال عاشقانه مدرن، «لا لا لند» را انتخاب کنید؛ در مقابل «کاباره» برای فضای سیاسی و تاریک، انتخاب پیچیدهتری است.
«آوای موسیقی» بهترین گزینه برای یک موزیکال خانوادگی کلاسیک است و «شرور» نمونه مناسبی از Musical بزرگمقیاس جدید محسوب میشود.
اگر رقص و درام اجتماعی برایتان مهمتر است، «داستان وست ساید» را ببینید. «در ارتفاعات» برای فضای مدرن، هیپهاپ و فرهنگ لاتین مناسب است و «راکت من» انتخاب خوبی برای ترکیب Musical و زندگینامه موسیقایی است.
برای انتخابهای تخصصیتر میتوانید سراغ فیلمهای موزیکال عاشقانه، فیلمهای موزیکال خانوادگی، فیلمهای موزیکال هندی یا فیلمهای موزیکال آمریکایی بروید.